تاریخچۀ مجتمع جامعۀ مدنی افغانستان

مجتمع جامعۀ مدنی افغانستان (مجما)، محصول همکاری فعالان جامعه مدنی افغانستان و بنیاد صلح سویس است که بنا بر تقاضای 76 تن شرکت کنندۀ کنفرانس جامعه مدنی افغانستان ایجاد شد. این کنفرانس در شهر بدهونف (29 نومبر- 2 دسامبر 2001) آلمان، همزمان با کنفرانس سیاسی بن برگزار گردیده بود. کنفرانس بدهونف در پی ایجاد مرکزی برای هماهنگی و ظرفیت پروری جامعه مدنی در افغانستان و هماهنگ سازی آن با ساختار سیاسی نوین جهت بالا بردن مشارکت در دو فرآیند دولت سازی و شهروند پروری از یک سو و بازسازی کشور از سوی دیگر بود. اساسا مجما به مثابه یک پروژه هماهنگی برای جامعۀ مدنی توسط موسسۀ صلح سویس با گشایش دفتری در کابل آغاز به کار کرد.  سازمان صلح سویس دفترش را با حمایت مالی کشور های سوئیس و آلمان، در ماه می 2002 در ولایت کابل باز کرد. مجتمع جامعۀ مدنی افغانستان به عنوان یک سازمان مدنی نیازمندی های جامعه و شهروندان کشور خود را در اولویت کاری خود قرار داده و به همین منظور پس از 2004 فکر ایجاد یک سازمان برای هماهنگی میان نهاد های جامعۀ مدنی و دادخواهی و ظرفیت پروری نهاد های مدنی شکل گرفت و این پروژه زیر نام یک سازمان اجتماعی ثبت شد و به همین ترتیب ACSF شکل گرفت.

عصر پسا طالبانی، تغیرات زیادی را از زندگی عادی گرفته تا قوانین بوجود آورد که ارزش­های حقوق بشری نوید بخش فضای دموکراتیک افغانستان گردید. قوانین فرعی نیز در پرتو قانون اساسی، اصول و ارزش­های حقوق بشری و حقوق شهروندی را مورد حمایت قانونی قراردادند. برخی از قوانین فرعی چون قانون انتخابات بمثابۀ راهکار سودمند برای تمثیل دموکراسی اولویت های تازۀ دولت افغانستان را تشکیل میدادند. به همین منظور نهاد های مدنی از جمله مجتمع جامعۀ مدنی افغانستان، استراتیژی جدید خود را در سال 2004 تدوین کرد و 3  راستای کاری برای خود تعیین نمود، این عرصه ها شامل: هماهنگی، تمویل های کوچک، تسهیلات و آگاهی های مدنی می شدند.

 بعدا بزرگترین پروژه یعنی پروژۀ آگاهی عامه در انتخابات پارلمانی سال 2005 را بدست آورد.  درین برنامه برای بیشتر از 11 ملیون شهروند در 28 ولایت آگاهی های مدنی و انتخاباتی آموزش داده شد.  این برنامه که مشترکا با موسسۀ صلح سویس و با بودجۀ نزدیک به 9 میلیون دالر توسط 22 موسسۀ همکار و در همکاری با سکرتریت کمیسیون انتخابات و ملل متحد بصورت موفقانه وبا موثریت کمتر از یک دالر فی نفر تطبیق گردیده است. این موثریت در میان برنامه های ملی هنوز هم بی نظیر هست که در آن بیشتر از 4400 کارمند مصروف کار بودند.  به تعداد از آنها اشاره می کنیم که حالا در پست های کلیدی دولت مصروف هستند از جمله محترمه دلبر نظری وزیر امور زنان و محترمه سلامت عظیمی وزیر مبارزه با مواد مخدر.

در این برهۀ زمانی شهروندان تا حدی تعلمیات مدنی را فرا گرفتند ولی ضرورت ظرفیت پروری بیشتر محسوس بود و فضای دموکراسی ایجاد شده زمینۀ دادخواهی را طلب می کرد تا اینکه شهروندان بخاطر خواست های مشروع خود دادخواهی نمایند. به همین منظور مجتمع جامعۀ مدنی افغانستان منحیث یک سازمان پیشتاز و باورمند به ارزش های مردم سالاری، وظیفۀ خود دانسته تا همگام با تغییراتیکه شهروندان خواستار آن اند؛ استراتیژی جدید خود را تدوین نماید. به همین منظور در سال 2006 استراتیژی خود را تجدید و عرصه هایی چون دادخواهی و ظرفیت پروری را در پهلوی هماهنگی و تعلیمات مدنی اضافه نمود تا بیشتر پاسخگوی نیازمندی های جامعه باشد.

تا سال 2009 ACSF به عنوان یک نهاد هماهنگ کننده ثبت وزارت عدلیه بود بعدا در همین سال به ACSFo به عنوان یک سازمان تطبیق کننده ثبت وزارت اقتصاد گردید.